Het Chinese symbool voor Tao of Dao

Waarom een stukje over de Tao op een website over Reiki? Dat is een goede vraag die mij persoonlijk lang genoeg heeft beziggehouden om het uiteindelijk maar gewoon te schrijven. Misschien wel omdat er meer overeenkomst is met het Boeddhisme (met name met het Zen-Boeddisme), dan op het eerste gezicht lijkt. Het Taoisme was nooit populair in Japan maar heeft wel het Japanse denken beinvloed. Tao wordt vertaald als ' de Weg'  en is min of meer gelijk aan het Japanse ' Do'.

De Tao Te Ching is een van de belangrijkste geschriften van het Taoisme, samen met de I Ching. Het Taoisme maakt samen met het Boeddhisme en het Confucianisme deel uit van de drie grote Chinese filosofieen. Het zijn dus geen godsdiensten. Tussen 600 en 300 v. Christus zijn de teksten van dit boek verzameld en rond 300 voor Christus zijn ze opgeschreven. Het is niet duidelijk of er door een of meer auteurs aan is gewerkt, maar in principe wordt Laozi (Lao Tze) meestal beschouwd als de schrijver.

De Tao Te Ching of Daodejing is een bundel van 81 teksten, waarin onder andere beschreven wordt hoe de wereld in elkaar zit. Al in het eerste hoofdstuk komt het woord Tao naar voren, hetgeen  de Weg  betekent. Het woordje  Te  staat voor Deugd. Centraal staan in dit boek het volgen van de Tao en ook het begrip Wu Wei, hetgeen niet ingrijpen of loslaten betekent. Men bedoelde hier mee dat je je niet verzet tegen de loop der dingen, maar juist tracht hierin spontaan mee te gaan. Dus eigenlijk spontaan en natuurlijk handelen, zonder te streven. Proberen om als water te zijn en dus op een natuurlijke manier mee te gaan met de stroom, in plaats van het leven te dwingen en naar je hand te zetten. Lopen dingen ook vaak niet anders dan we oorspronkelijk wilden of van plan waren?

Tao (ook Dao) is een wezenlijk onderdeel van de Oosterse filosofie. Er staat geschreven dat de Tao de bron van alles en ook de bestemming van alles is, zonder begin en ook zonder einde. Men kan de Tao dus alleen bij benadering leren begrijpen. Zo is in de Tao Te Ching ook te lezen dat de essentie van de Tao niet uitgedrukt kan worden. Wanneer men denkt dat dit wel kan dan is het dus absoluut niet de Tao, want deze is immers niet gebonden aan een vorm maar geheel vormloos. Inderdaad, dat valt niet mee voor onze rationele (Westerse) geest! Dit geeft nogal wat stof tot nadenken natuurlijk. Het idee dat iets juist niet begrepen is, op het moment dat we denken dat we het begrijpen, doet heel onwennig en vreemd aan.

De Tao voedt alles en schept de gewenste ordelijke patronen in de kosmos. Men kan echter alleen maar op het pad blijven van de zoektocht naar orde in de chaos. In de Taoistische leer is de Tao de kwaliteit van die zoektocht. Een kunstenaar is iemand die de nadruk legt op het bewandelen van de weg, in plaats van op de bestemming. De Taoistische harmonie is er een die voortdurend verandert, een voortdurend wisselend evenwicht. Dus geen stilstand maar juist wel dynamiek. In de meest basale vorm is Taoisme een manier van leven en werken die accepteert wat er gebeurt, dit waardeert en ervan leert!

En dit brengt ons weer bij Reiki en de vijf principes of grondbeginselen van Reiki.  Het leven in samenhang met de werkzame kracht die het leven en het heelal in stand houdt, is leven op de juiste wijze. Aanvaarden dat alles zijn tegendeel heeft en dit vervolgens te accepteren zonder boosheid, zorgen en allerlei andere uitersten. Het op de juiste manier werken en ook het eren van je leermeesters (voorouders) maakt onderdeel uit van deze juiste manier van leven. Het (goed) leren omgaan met het hier en nu  is mijns inziens ook een uitdaging die goed past bij de Reiki way of life  waarbij je de scherpe kanten van je persoon probeert naar het midden toe te brengen, in een staat van balans.

Tao manifesteert zich in de wereld der verschijnselen in de vorm van tegenstellingen. In het Taoisme komen daarom ook de begrippen Yin en Yang naar voren. Een aanhanger van het Taoisme moet om kunnen gaan met de krachten yin en yang. Yang, het hemelse, lichte, warme, mannelijke, actieve element en yin, het aardse, donkere, koude, vrouwelijke, passieve element, zijn wisselend het sterkst. Yin en Yang zijn tegelijk de universele antagonisten, elkaar aanvullende kwaliteiten van het bestaan. Zo kunnen koude (Yin) en warmte (Yang) niet zonder elkaar bestaan. Andere voorbeelden van Yin-Yang zijn water-vuur, maan-zon, donker en licht, maan-aarde en vrouw-man. En wat sprekender tot de verbeelding: wie nooit heeft geweend, heeft geen vreugd als hij lacht. Het een is dus altijd verbonden met het andere! Yin-yang moeten we dus zien als relatieve of betrekkelijke begrippen en het is dus niet zo dat iets yin is of yang is in absolute zin, de begrippen staan altijd in een bepaalde betrekking.

Tao brengt het Ene voort;
het ene brengt de twee voort;
de twee brengt de drie voort;
de drie brengt alle dingen voort.
Achter alle dingen staat de schaduw (yin)
op alle dingen valt het licht (yang)
en alle dingen worden in harmonie gebracht door de onstoffelijke adem (Chi of Qi)

[Tao Te Chjing (Lao Tze]